Legitieme portie

Onterving

Kinderen kunnen door hun ouders onterfd worden. Indien de kinderen zich daarbij neerleggen, ontvangen zij niets uit de erfenis. Kinderen kunnen ook een beroep doen op hun legitieme portie (een soort minimum erfdeel), waardoor zij een geldvordering op de erfgenamen krijgen. Een kind heeft altijd recht op de helft van de waarde van het erfdeel dat het zou hebben gekregen, als er geen testament gemaakt zou zijn. Dus de helft van het erfdeel dat het volgens het versterferfrecht gekregen zou hebben.

 

Schending legitieme portie door schenkingen

Het komt voor dat een erflater gedurende zijn leven een groot deel van zijn vermogen schenkt aan bijvoorbeeld één van de kinderen. Na het overlijden blijkt dan dat er niets meer te erven is. Bepaalde schenkingen kunnen door de legitimarissen worden aangetast, zodat zij alsnog hun legitieme portie ontvangen.

 

Recht op inzage

Een legitimaris (onterfd of niet) heeft recht op inzage in alle stukken die hij of zij nodig heeft voor de berekening van zijn legitieme portie. Indien geweigerd wordt inzage te verstrekken, dan kan de legitimaris via de rechter inzage afdwingen, eventueel op straffe van een dwangsom.

 

Berekening legitieme portie

De legitieme portie wordt berekend over het saldo van de nalatenschap, te vermeerderen met bepaalde gedurende het leven van erflater gedane schenkingen. De som van saldo en schenkingen is de legitimaire massa. Daarvan neemt men het legitimaire breukdeel. Zijn er een echtgenoot en twee kinderen, dan is de legitieme portie 1/2 x 1/3 = 1/6 van de legitimaire massa. Zijn er een echtgenoot en 3 kinderen, dan is de legitieme portie 1/2 x 1/4 = 1/8. Is er geen echtgenoot maar drie kinderen, dan is de legitieme portie 1/2 x 1/3 = 1/6 enzovoorts.

 

Termijn opeisen legitieme portie

De legitieme portie wordt opeisbaar zes maanden na het overlijden van erflater. Als er een langstlevende echtgenoot is, dan wordt de legitieme portie meestal pas opeisbaar als de langstlevende overlijdt. De legitieme portie dient binnen vijf jaar na het overlijden van de overledene te worden opgeëist, daarna vervalt dit recht.